Κραυγή αγωνίας για την καθαριότητα σχολείων: Εργαζόμενοι ζητούν τέλος στην εργασιακή ομηρία – Στη Βουλή το ζήτημα

Η καθαριότητα των σχολείων βρίσκεται στο επίκεντρο κοινοβουλευτικής αναφοράς και απάντησης του Υπουργείου Εσωτερικών, με τους εργαζόμενους του κλάδου να ζητούν αλλαγές στο εργασιακό καθεστώς, στο ωράριο, στις αμοιβές και στις συνθήκες ασφάλειας.

Η αναφορά της κυρίας Ασημακοπούλου Σοφίας – Χάιδως, βουλευτής της Ελληνικής Λύσης ,  κατατέθηκε με βάση δελτίο Τύπου της Ομοσπονδίας Εργαζομένων Καθαριότητας, στο οποίο γίνεται λόγος για εργασιακή επισφάλεια, υποαπασχόληση και οικονομική ανέχεια, ενώ το Υπουργείο Εσωτερικών παραθέτει το ισχύον θεσμικό πλαίσιο για τις συμβάσεις, τις προσλήψεις και τις παροχές προς το προσωπικό καθαριότητας σχολικών μονάδων.

Τα αιτήματα των εργαζομένων στην καθαριότητα

Η Ομοσπονδία Εργαζομένων Καθαριότητας περιγράφει την κατάσταση στον κλάδο ως «κραυγή αγωνίας και διεκδίκησης», τονίζοντας ότι οι εργαζόμενοι στις σχολικές μονάδες βρίσκονται στην πρώτη γραμμή για την υγιεινή και την ασφάλεια μαθητών και εκπαιδευτικών.

Σκάνδαλο σε ιδιωτικά σχολεία: Σοβαρή καταγγελία για «διπλές συμβάσεις» εκπαιδευτικών

Στο κείμενο γίνεται αναφορά σε πολυετή προσφορά, αλλά και σε καθεστώς επισφάλειας που, σύμφωνα με την Ομοσπονδία, συνεχίζεται μετά από δεκαετίες συμβάσεων έργου και στη συνέχεια συμβάσεων ορισμένου χρόνου, ακόμη και τρίωρης απασχόλησης.

Πλήρες ωράριο και αλλαγή συμβάσεων

Κεντρικό αίτημα των εργαζομένων είναι η άμεση μετατροπή των συμβάσεων ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου σε αορίστου χρόνου, με το επιχείρημα ότι η καθαριότητα των σχολείων αποτελεί πάγια και διαρκή ανάγκη δημόσιας υγείας.

Παράλληλα, ζητείται για το σχολικό έτος 2026-2027 το 70% των θέσεων ανά δήμο να είναι υποχρεωτικά πλήρους απασχόλησης, καμία σύμβαση μερικής απασχόλησης να μην υπολείπεται των τεσσάρων ωρών και από το σχολικό έτος 2027-2028 να υπάρξει πλήρης απασχόληση για όλους.

Τι απαντά το Υπουργείο Εσωτερικών

Το Υπουργείο Εσωτερικών αναφέρει ότι, για την επικουρία του υφιστάμενου τακτικού προσωπικού καθαρισμού σχολικών μονάδων, έχει θεσπιστεί πλαίσιο στελέχωσης με προσωπικό ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, πλήρους ή μερικής απασχόλησης, ανάλογα με τις ανάγκες των φορέων και με διάρκεια ίση με το διδακτικό έτος.

Ακραίος καύσωνας «πνίγει» την Ευρώπη: Θερμοκρασίες έως 44 βαθμούς και συναγερμός σε πολλές χώρες – Κλείνουν σχολεία, ακυρώνονται δρομολόγια

Στην απάντηση σημειώνεται ότι η μεταβολή του καθεστώτος από συμβάσεις έργου σε συμβάσεις ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου εξαρτημένης εργασίας αποτέλεσε αναβάθμιση των εργασιακών και ασφαλιστικών δικαιωμάτων και οδήγησε στην ένταξη των εργαζομένων στο ενιαίο μισθολόγιο.

Οι προσλήψεις για το 2026-2027

Για το σχολικό έτος 2026-2027 εγκρίθηκε η πρόσληψη 16.021 ατόμων σε θέσεις προσωπικού καθαριότητας με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου, μερικής ή πλήρους απασχόλησης, σε σχολικές μονάδες Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, συμπεριλαμβανομένων και των μειονοτικών σχολείων.

Το Υπουργείο αναφέρει ότι η δαπάνη μισθοδοσίας καλύπτεται από τη χρηματοδότηση του οικείου δήμου από το ΥΠΕΣ, μέσα στα όρια του μέγιστου αριθμού εργαζομένων και ανθρωποωρών που έχουν εγκριθεί.

Το ζήτημα του 70% πλήρους απασχόλησης

Σύμφωνα με την απάντηση, οι δήμοι μπορούν να καλύπτουν το σύνολο των ωρών με προσωπικό μερικής απασχόλησης ή να μετατρέπουν μέρος ή το σύνολο των ωρών σε θέσεις πλήρους απασχόλησης, τηρώντας πάντα το εγκεκριμένο όριο ημερήσιων ανθρωποωρών.

Χωροταξικό «αλαλούμ» σε σχολεία – Αναστάτωση για τις κατανομές μαθητών

Το Υπουργείο υποστηρίζει ότι μια υποχρεωτική πρόβλεψη για 70% θέσεις πλήρους απασχόλησης θα συνεπαγόταν μείωση του αριθμού των προσλαμβανόμενων ατόμων, με πιθανή συνέπεια την αδυναμία κάλυψης των αναγκών, ενώ θα ερχόταν και σε αντίθεση με τη διοικητική αυτοτέλεια των δήμων.

Γιατί δεν προχωρά η μετατροπή σε αορίστου χρόνου

Στο αίτημα για μετατροπή των συμβάσεων σε αορίστου χρόνου, το Υπουργείο Εσωτερικών απαντά ότι η μετατροπή συμβάσεων ορισμένου χρόνου ή έργου σε αορίστου χρόνου ή σε σχέση δημοσίου δικαίου απαγορεύεται ρητά από το άρθρο 103 του Συντάγματος.

Στην απάντηση γίνεται επίσης αναφορά σε νομολογία του Αρείου Πάγου, σύμφωνα με την οποία διαδοχικές συμβάσεις ορισμένου χρόνου στο Δημόσιο, στους ΟΤΑ και στον ευρύτερο δημόσιο τομέα δεν μπορούν να μετατραπούν σε αορίστου χρόνου, ακόμη και αν καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες.

Μοριοδότηση, εμπειρία και πίνακες

Η Ομοσπονδία ζητά η πολυετής προϋπηρεσία να αποτελεί το βασικό κριτήριο για την κατάληψη θέσεων πλήρους απασχόλησης, επισημαίνοντας ότι εργαζόμενοι με πολλά χρόνια υπηρεσίας δεν πρέπει να καταλήγουν σε θέσεις χαμηλού εισοδήματος.

Ζητά επίσης διαφανείς πίνακες και αυτοδίκαιη συμμετοχή των υποψηφίων πλήρους απασχόλησης στους πίνακες μερικής απασχόλησης, ώστε να μην αποκλείεται κανείς από την εργασία.

Μέσα προστασίας και συνθήκες εργασίας

Στο πλαίσιο των αιτημάτων περιλαμβάνεται η υποχρεωτική χορήγηση πλήρους εξοπλισμού Μέσων Ατομικής Προστασίας ή voucher την 1η Σεπτεμβρίου, καθώς και η χρήση πιστοποιημένων καθαριστικών βάσει προτύπων του Υπουργείου Υγείας για τα νοσοκομεία.

Το Υπουργείο Εσωτερικών απαντά ότι με ΚΥΑ του 2019 επικαιροποιήθηκε το πλαίσιο για τα υποχρεωτικώς χορηγούμενα Μέσα Ατομικής Προστασίας στους εργαζόμενους των ΟΤΑ και των νομικών τους προσώπων, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού καθαριότητας σχολικών μονάδων.

Στην απάντηση επισημαίνεται ότι στους δικαιούχους των Μέσων Ατομικής Προστασίας καταβάλλεται ένα λίτρο γάλα ημερησίως.

Παράλληλα, προβλέπεται δυνατότητα καταβολής ποσού 300 ευρώ ετησίως αντί του γάλακτος, ενώ για τους φορείς που παραβαίνουν τη νομοθεσία για την υγεία και την ασφάλεια στους χώρους εργασίας προβλέπονται διοικητικές κυρώσεις, πρόστιμα και πειθαρχική ευθύνη για τη μη χορήγηση των προβλεπόμενων μέσων.

Μισθοδοσία, μετακινήσεις και συλλογική σύμβαση

Η Ομοσπονδία ζητά ενιαία ταυτότητα στο «ΕΡΓΑΝΗ», κατοχύρωση του τίτλου «Καθαριστής/στρια Σχολικών Μονάδων», συνέπεια στις πληρωμές και κυρώσεις σε δήμους που καθυστερούν τη μισθοδοσία.

Θέτει επίσης αίτημα για παροχή υπηρεσιακού οχήματος ή πάγια μηνιαία αποζημίωση 250 ευρώ για σχολεία με χιλιομετρική απόσταση, καθώς και έναρξη διαπραγματεύσεων για κλαδική συλλογική σύμβαση εργασίας μεταξύ του Υπουργείου Εσωτερικών και της Ομοσπονδίας.

Η θέση του υπουργείου για τη συλλογική σύμβαση

Για το αίτημα υπογραφής κλαδικής συλλογικής σύμβασης, το Υπουργείο Εσωτερικών αναφέρει ότι, με βάση το ισχύον πλαίσιο, οι εκπρόσωποι του Δημοσίου υπογράφουν συλλογικές συμβάσεις με τις πλέον αντιπροσωπευτικές δευτεροβάθμιες συνδικαλιστικές οργανώσεις των εργαζομένων στο πεδίο ισχύος της σύμβασης.

Στην ίδια απάντηση σημειώνεται ότι τα λοιπά ζητήματα που τίθενται δεν εμπίπτουν στις αρμοδιότητες του Υπουργείου Εσωτερικών.

Η Ομοσπονδία υποστηρίζει ότι ο κλάδος της σχολικής καθαριότητας δεν ζητά ελεημοσύνη, αλλά δικαιοσύνη.

Στο επίκεντρο της παρέμβασης βρίσκεται η θέση ότι η δημόσια υγεία στα σχολεία περνά μέσα από την εργασιακή αξιοπρέπεια των ανθρώπων που τα καθαρίζουν καθημερινά.