Νέα εποχή για τη στέγαση και τη σίτιση εκπαιδευτικών: Τι αλλάζει και για ποιούς

Σημαντικές προβλέψεις για εκπαιδευτικούς περιλαμβάνει το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών για τον νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με βασικό σημείο τη δυνατότητα παροχής σίτισης και καταλύματος διαμονής σε συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζομένων.

Στο επίκεντρο βρίσκονται οι νεοδιόριστοι εκπαιδευτικοί, οι αναπληρωτές πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, καθώς και τα μέλη Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού και Ειδικού Βοηθητικού Προσωπικού, σε περιοχές όπου το στεγαστικό και το κόστος διαβίωσης αποτελούν κρίσιμο πρόβλημα.

Καταγγελίες για τη στέγαση εκπαιδευτικών στα νησιά: Μένουν χωρίς σπίτι πριν κλείσουν τα σχολεία!

Ποιοι δήμοι μπορούν να δίνουν παροχές

Το σχέδιο νόμου προβλέπει ότι οι ορεινοί δήμοι, οι νησιωτικοί δήμοι, καθώς και δήμοι με μόνιμο πληθυσμό έως 30.000 κατοίκους, στους οποίους τουλάχιστον το 50% των δημοτικών κοινοτήτων χαρακτηρίζονται ως ορεινές, μπορούν να παρέχουν συγκεκριμένες παροχές.

Η δυνατότητα αυτή αφορά και τα νομικά πρόσωπα των δήμων, αλλά και τις περιφέρειες στις οποίες ανήκουν χωρικά οι συγκεκριμένοι δήμοι.

Οι παροχές που προβλέπονται είναι δωρεάν σίτιση και κατάλυμα διαμονής.

Η ρύθμιση έρχεται να καλύψει ένα ζήτημα που τα τελευταία χρόνια έχει γίνει ιδιαίτερα έντονο, κυρίως σε νησιωτικές, ορεινές και δυσπρόσιτες περιοχές, όπου εκπαιδευτικοί δυσκολεύονται να βρουν κατοικία ή καλούνται να πληρώσουν πολύ υψηλά ενοίκια.

Τι προβλέπεται για τους εκπαιδευτικούς

Στις κατηγορίες δικαιούχων περιλαμβάνονται οι νεοδιόριστοι εκπαιδευτικοί έως και για πέντε έτη από την τοποθέτησή τους.

Η ίδια δυνατότητα προβλέπεται και για τους αναπληρωτές εκπαιδευτικούς της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Στη ρύθμιση περιλαμβάνονται επίσης τα μέλη Ειδικού Εκπαιδευτικού Προσωπικού και Ειδικού Βοηθητικού Προσωπικού.

Διορισμοί εκπαιδευτικών: Σήμα κινδύνου για κενά, συμπτύξεις και περιορισμό προσλήψεων

Αυτό σημαίνει ότι η πρόβλεψη δεν περιορίζεται μόνο στους δασκάλους και καθηγητές, αλλά καλύπτει και κρίσιμες ειδικότητες που στηρίζουν τη λειτουργία των σχολείων και των δομών εκπαίδευσης.

Σίτιση, κατάλυμα ή χρηματικό επίδομα

Οι παροχές μπορούν να δίνονται είτε σε είδος είτε με τη μορφή χρηματικού επιδόματος.

Σε είδος σημαίνει ότι ο δήμος, η περιφέρεια ή το νομικό πρόσωπο μπορεί να καλύπτει απευθείας τη σίτιση ή το κατάλυμα διαμονής.

Εναλλακτικά, μπορεί να χορηγείται χρηματικό ποσό για την κάλυψη της σχετικής δαπάνης του δικαιούχου.

Ωστόσο, το συνολικό ύψος της παροχής, είτε δίνεται σε είδος είτε σε χρήμα, δεν μπορεί να υπερβαίνει την πραγματική δαπάνη του δικαιούχου.

Δεν είναι αυτόματη η παροχή

Κρίσιμο σημείο είναι ότι η παροχή δεν ενεργοποιείται αυτόματα για όλους τους εκπαιδευτικούς.

Για να δοθεί, απαιτείται απόφαση του οικείου δημοτικού, περιφερειακού ή διοικητικού συμβουλίου.

Με την απόφαση αυτή πρέπει να εξειδικεύονται οι παροχές που θα δοθούν, το χρονικό διάστημα ισχύος τους, ο τρόπος παροχής της σίτισης και του καταλύματος, καθώς και το ύψος του χρηματικού επιδόματος, όπου αυτό προβλέπεται.

Απαραίτητη προϋπόθεση είναι να υπάρχει βεβαίωση από την οικονομική υπηρεσία του δήμου ή της περιφέρειας ότι υπάρχουν οι ανάλογοι πόροι.

Τι σημαίνει πρακτικά για αναπληρωτές και νεοδιόριστους

Η ρύθμιση μπορεί να λειτουργήσει ως εργαλείο στήριξης για εκπαιδευτικούς που τοποθετούνται μακριά από τον τόπο κατοικίας τους.

Οι αναπληρωτές και οι νεοδιόριστοι είναι συχνά οι πρώτοι που αντιμετωπίζουν πρόβλημα στέγασης, καθώς καλούνται να μετακινηθούν άμεσα και να βρουν σπίτι σε περιοχές με περιορισμένη διαθεσιμότητα ή υψηλό κόστος.

Η δυνατότητα κάλυψης σίτισης ή διαμονής από την τοπική αυτοδιοίκηση μπορεί να αποτελέσει σημαντική ανάσα, ειδικά σε νησιά και ορεινούς δήμους.

Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα της ρύθμισης θα εξαρτηθεί από το αν οι δήμοι και οι περιφέρειες θα διαθέσουν πράγματι πόρους και θα λάβουν τις σχετικές αποφάσεις.

Ρόλος και για τους διευθυντές σχολικών μονάδων

Το σχέδιο νόμου περιλαμβάνει και πρόβλεψη για τη συμμετοχή διευθυντών σχολικών μονάδων σε γνωμοδοτικές επιτροπές.

Συγκεκριμένα, προβλέπεται ότι σε σχετική γνωμοδοτική επιτροπή συμμετέχει υποχρεωτικά ένας διευθυντής σχολικής μονάδας πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης και ένας διευθυντής σχολικής μονάδας δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης του οικείου δήμου.

Στην ίδια επιτροπή συμμετέχουν και εκπρόσωποι γονέων, με τους αναπληρωτές τους.

Όταν συζητούνται θέματα που αφορούν συγκεκριμένη σχολική μονάδα, μπορεί να καλείται επιπλέον ο διευθυντής της συγκεκριμένης σχολικής μονάδας.

Τι προβλέπεται για πανεπιστημιακό και διδακτικό προσωπικό

Στο σχέδιο νόμου υπάρχει και ειδική αναφορά σε αιρετούς που είναι μέλη πανεπιστημιακού ή άλλου διδακτικού προσωπικού.

Κατά τη διάρκεια της θητείας δημάρχων, περιφερειαρχών, αναπληρωτών περιφερειαρχών και αντιπεριφερειαρχών, εφόσον είναι μέλη Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού ανώτατου εκπαιδευτικού ιδρύματος, αναστέλλεται αυτοδίκαια η άσκηση των καθηκόντων τους.

Η ίδια πρόβλεψη αφορά και λοιπές κατηγορίες διδακτικού προσωπικού του άρθρου 162 του ν. 4957/2022, καθώς και διδακτικό ερευνητικό προσωπικό ανώτατων στρατιωτικών εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και Ανώτατων Σχολών Μονίμων Υπαξιωματικών.

Κατά τα λοιπά, εφαρμόζονται οι αντίστοιχες διατάξεις για την αναστολή καθηκόντων.

Το κρίσιμο σημείο για την εφαρμογή

Το σχέδιο νόμου δημιουργεί ένα θεσμικό εργαλείο που μπορεί να αξιοποιηθεί για τη στήριξη εκπαιδευτικών σε περιοχές με στεγαστικό πρόβλημα.

Δεν επιβάλλει όμως αυτομάτως την παροχή στέγης ή σίτισης σε κάθε εκπαιδευτικό που υπηρετεί σε αυτές τις περιοχές.

Η εφαρμογή περνά μέσα από τις αποφάσεις των δήμων, των περιφερειών και των νομικών τους προσώπων, αλλά και από τη διαθεσιμότητα πόρων.

Το μεγάλο ερώτημα, επομένως, είναι αν η πρόβλεψη θα μετατραπεί σε πραγματική βοήθεια για τους εκπαιδευτικούς ή αν θα μείνει μια δυνατότητα στα χαρτιά.

Η σημασία της ρύθμισης

Η αναφορά στους νεοδιόριστους και αναπληρωτές εκπαιδευτικούς, καθώς και στα μέλη ΕΕΠ και ΕΒΠ, δείχνει ότι το στεγαστικό πρόβλημα των εργαζομένων στην εκπαίδευση αναγνωρίζεται πλέον και μέσα στο πλαίσιο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Για να έχει όμως ουσιαστικό αποτέλεσμα, χρειάζεται ενεργοποίηση από τους δήμους και τις περιφέρειες, σαφείς αποφάσεις, διαθέσιμοι πόροι και γρήγορη εφαρμογή πριν από την έναρξη κάθε σχολικής χρονιάς.

Το νέο πλαίσιο δίνει τη δυνατότητα για σίτιση, κατάλυμα ή χρηματικό επίδομα, όμως η πραγματική στήριξη των εκπαιδευτικών θα κριθεί στην πράξη.