ΑΣΕΠ: Γιατί αποκλείστηκαν απόφοιτοι Πολυκλαδικών Λυκείων παρά την αναγνώριση των τίτλων τους

Αναστάτωση και έντονο προβληματισμό έχει προκαλέσει ο αποκλεισμός αποφοίτων Ενιαίων Πολυκλαδικών Λυκείων από διαδικασίες του ΑΣΕΠ, παρά το γεγονός ότι οι τίτλοι σπουδών τους είχαν αναγνωριστεί επί σειρά ετών ως ισότιμοι τεχνικοί τίτλοι και είχαν γίνει δεκτοί σε προηγούμενες προκηρύξεις.

Το ζήτημα αφορά υποψηφίους που βλέπουν σήμερα να αμφισβητείται η εκπαιδευτική και επαγγελματική ισχύς τίτλων που η ίδια η Πολιτεία είχε αποδεχθεί διοικητικά και θεσμικά. Η υπόθεση έχει προκαλέσει ερωτήματα για την ίση μεταχείριση των αποφοίτων, την ασφάλεια δικαίου και τη συνέπεια της Διοίκησης απέναντι σε πολίτες που βασίστηκαν σε αναγνωρισμένα προσόντα για τη συμμετοχή τους σε διαγωνισμούς πρόσληψης.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση αποφοίτου Ενιαίου Πολυκλαδικού Λυκείου, ο οποίος ολοκλήρωσε τον Κλάδο Μηχανολογίας και έλαβε απολυτήριο τίτλο το 1995. Ο συγκεκριμένος υποψήφιος αποκλείστηκε από την Προκήρυξη 8Κ/2024 του ΑΣΕΠ για θέσεις ΔΕ Μηχανοτεχνιτών Οχημάτων, με την αιτιολογία της «έλλειψης αποδεκτού τίτλου σπουδών».

Το στοιχείο που εντείνει ακόμη περισσότερο τον προβληματισμό είναι ότι ο υποψήφιος είναι και διπλωματούχος ΤΕΙ Μηχανικών Οχημάτων, δηλαδή διαθέτει ανώτερο τίτλο σπουδών στον ίδιο τεχνικό και επιστημονικό τομέα. Παρ’ όλα αυτά, απορρίφθηκε από θέση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, με αιτιολογία που ουσιαστικά αμφισβητεί την επάρκεια της τεχνικής του κατάρτισης.

Το πρόβλημα με την αναγνώριση των τίτλων ΕΠΛ

Το θέμα έφτασε στη Βουλή, με ερώτηση προς την υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, καθώς ζητείται να αποσαφηνιστεί αν οι τίτλοι των ΕΠΛ εξακολουθούν να αναγνωρίζονται ως ισότιμοι τεχνικοί τίτλοι και γιατί υποψήφιοι αποκλείστηκαν από την Προκήρυξη 8Κ/2024 του ΑΣΕΠ.
Στον πυρήνα της υπόθεσης βρίσκεται η αντιμετώπιση των τίτλων των Ενιαίων Πολυκλαδικών Λυκείων και ειδικότερα των τεχνικών κλάδων, όπως ο Κλάδος Μηχανολογίας. Σύμφωνα με το περιεχόμενο του εγγράφου, το τριετές πρόγραμμα σπουδών των ΕΠΛ αποτελούσε πλήρες τεχνικό πρόγραμμα φοίτησης, αντίστοιχο με εκείνο των Τεχνικών Επαγγελματικών Λυκείων.

Επιπλέον, αναφέρεται ότι με βάση τις διατάξεις του Ν. 1575/1985 η τεχνική επάρκεια του τίτλου είχε κρατική αναγνώριση για την έκδοση επαγγελματικών αδειών. Αυτό σημαίνει ότι οι απόφοιτοι των συγκεκριμένων κλάδων δεν αντιμετωπίζονταν απλώς ως κάτοχοι γενικού απολυτηρίου, αλλά ως απόφοιτοι τεχνικής κατεύθυνσης με αναγνωρισμένα επαγγελματικά δικαιώματα.

Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο, καθώς στο παρελθόν οι τίτλοι αυτοί είχαν γίνει δεκτοί σε προκηρύξεις του ΑΣΕΠ. Στο έγγραφο αναφέρονται προηγούμενες προκηρύξεις, όπως οι 3Κ/2018, 10Κ/2021 και 1Κ/2021, στις οποίες ο «Απολυτήριος Τίτλος Κλάδου ΕΠΛ» περιλαμβανόταν στα κύρια προσόντα διορισμού.

Η αλλαγή αντιμετώπισης, χωρίς σαφή και ξεκάθαρη εξήγηση, δημιουργεί σοβαρό πρόβλημα για τους αποφοίτους. Από τη μία πλευρά, η Πολιτεία φέρεται να αναγνώριζε επί δεκαετίες τους τίτλους τους ως τεχνικούς και ισότιμους. Από την άλλη, σε νεότερη διαδικασία του ΑΣΕΠ, υποψήφιοι εμφανίζονται να αποκλείονται με το επιχείρημα ότι δεν διαθέτουν αποδεκτό τίτλο.

Η ασάφεια του νέου προσοντολογίου

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο νέο προσοντολόγιο του Π.Δ. 85/2022, το οποίο φαίνεται να έχει δημιουργήσει ασάφεια ως προς την αναφορά σε «Τμήμα Ειδίκευσης Ενιαίου Πολυκλαδικού Λυκείου». Το πρόβλημα εντοπίζεται στη διάκριση ανάμεσα σε τίτλους επιπέδου 4 και επιπέδου 5.

Σύμφωνα με το έγγραφο, η αναφορά αυτή αφορά μεταλυκειακή εξειδίκευση επιπέδου 5 και δεν μπορεί να λειτουργεί ως αποκλειστική προϋπόθεση για θέσεις κατηγορίας ΔΕ, όπου απαιτείται τίτλος επιπέδου 4. Με άλλα λόγια, τίθεται θέμα ερμηνείας του πλαισίου και του τρόπου με τον οποίο εφαρμόζεται στις προκηρύξεις.

Η ασάφεια αυτή δεν είναι απλώς τυπικό ή γραφειοκρατικό ζήτημα. Έχει άμεσες συνέπειες για υποψηφίους που αποκλείονται από διαδικασίες πρόσληψης, ενώ θεωρούσαν ότι διαθέτουν αναγνωρισμένα και επαρκή προσόντα.

Το ζήτημα αφορά ερώτηση στη Βουλή προς την υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, με την οποία ζητούνται απαντήσεις για το σημερινό καθεστώς ισοτιμίας των τίτλων ΕΠΛ, την αλλαγή στάσης του ΑΣΕΠ και την πιθανότητα έκδοσης ερμηνευτικής εγκυκλίου ή νομοθετικής ρύθμισης.

Ζητούνται απαντήσεις για τους αποκλεισμούς

Στο επίκεντρο βρίσκονται πέντε βασικά ερωτήματα. Πρώτον, ποιο είναι σήμερα το ακριβές καθεστώς ισοτιμίας και επαγγελματικής αναγνώρισης των απολυτήριων τίτλων των ΕΠΛ, ιδίως του Κλάδου Μηχανολογίας, σε σχέση με τίτλους ΤΕΛ, ΕΠΑΛ και άλλων τεχνικών σχολών επιπέδου 4.

Δεύτερον, ζητείται να εξηγηθεί γιατί το ΑΣΕΠ αποδεχόταν επί σειρά ετών τους τίτλους ΕΠΛ ως κύρια προσόντα διορισμού, ενώ στην Προκήρυξη 8Κ/2024 υποψήφιοι αποκλείστηκαν με αιτιολογία περί έλλειψης τίτλου.

Παράλληλα, τίθεται το ζήτημα της ανάγκης για άμεση αποσαφήνιση. Το αίτημα αφορά είτε την έκδοση ερμηνευτικής εγκυκλίου είτε νομοθετική ρύθμιση, ώστε να μην υπάρχουν διαφορετικές ερμηνείες από υπηρεσία σε υπηρεσία και από προκήρυξη σε προκήρυξη.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει και το ερώτημα για τους υποψηφίους που διαθέτουν ανώτερους τεχνικούς τίτλους, όπως πτυχία ΤΕΙ συναφούς ειδικότητας, αλλά απορρίπτονται από θέσεις ΔΕ με επίκληση έλλειψης τεχνικού τίτλου. Πρόκειται για σημείο που προκαλεί εύλογες απορίες, καθώς φαίνεται να δημιουργείται αναντιστοιχία ανάμεσα στα πραγματικά προσόντα των υποψηφίων και στον τρόπο αξιολόγησής τους.

Θέμα ίσης μεταχείρισης και ασφάλειας δικαίου

Η υπόθεση αναδεικνύει ένα ευρύτερο πρόβλημα στη διοικητική αντιμετώπιση παλαιότερων τίτλων σπουδών. Όταν ένας τίτλος έχει αναγνωριστεί για χρόνια, έχει χρησιμοποιηθεί σε προηγούμενες διαδικασίες και έχει συνδεθεί με επαγγελματικά δικαιώματα, η ξαφνική αμφισβήτησή του δημιουργεί σοβαρή ανασφάλεια για τους κατόχους του.

Οι απόφοιτοι ΕΠΛ που συμμετέχουν σε διαδικασίες πρόσληψης βρίσκονται αντιμέτωποι με ένα πλαίσιο που δεν εμφανίζεται απολύτως ξεκάθαρο. Το αποτέλεσμα είναι να κινδυνεύουν με αποκλεισμό όχι επειδή δεν διαθέτουν ουσιαστικά προσόντα, αλλά επειδή η διοικητική ερμηνεία των τίτλων τους φαίνεται να έχει αλλάξει ή να εφαρμόζεται με ασυνέπεια.

Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο μία μεμονωμένη περίπτωση. Αφορά την εμπιστοσύνη των πολιτών στη σταθερότητα των κανόνων και στη συνέχεια της Διοίκησης. Όταν οι ίδιοι τίτλοι γίνονται δεκτοί σε ορισμένες προκηρύξεις και απορρίπτονται σε άλλες, χωρίς σαφή αιτιολόγηση, δημιουργείται ζήτημα ισονομίας και διαφάνειας.

Για τον λόγο αυτό, ζητείται επανεξέταση των περιπτώσεων αποκλεισμού αποφοίτων ΕΠΛ από την Προκήρυξη 8Κ/2024, ώστε να διασφαλιστεί η ίση μεταχείριση των υποψηφίων και να αποτραπούν νέες αντιφατικές αποφάσεις στο μέλλον.