Το εργασιακό περιβάλλον των εκπαιδευτικών βασικό πεδίο για καλύτερη εκπαίδευση

Από την περίοδο της κρίσης και της πανδημίας η ελληνική κοινωνία έχει μετασχηματιστεί. Δοκιμάζεται σε συνθήκες ανασφάλειας και ανέχειας, αβεβαιότητας και ελλείμματος δημοκρατίας. Για πρώτη φορά η χώρα μας χαρακτηρίστηκε επίσημα από διεθνώς αναγνωρισμένο φορέα ότι δεν είναι θεσμική δημοκρατία αλλά εκλογική δημοκρατία.

Των Κώστα Ανθόπουλου και Νίκου Τσούλια

Η οικονομική και κοινωνική κατάσταση εργαζόμενων και πολιτών διαρκώς χειροτερεύει. Η κυβέρνηση της Ν.Δ. έχει αποτύχει. Το αίτημα για αλλαγή είναι κοινωνικό αίτημα. Η δημόσια εκπαίδευση υφίσταται την υποχρηματοδότηση και έναν πρωτόγνωρο αυταρχισμό σε βάρος των εκπαιδευτικών. Όχι μόνο δεν λύνονται έστω κάποια από τα προβλήματά τους, αλλά υφίστανται όλο και πιο επιβαρυντικά μέτρα από την πολιτική του Υπουργείου Παιδείας.

Οι εργασιακές συνθήκες πάντα αποτελούσαν σημαντικό στοιχείο για την επαγγελματική εξέλιξη των εργαζόμενων, την ποιότητα της ζωής των, τα δικαιώματά τους αλλά και για την παροχή καλών υπηρεσιών σε κάθε χώρο δουλειάς. Και όμως, εδώ έχουμε μια θεσμική επιστροφή στο παρελθόν, στο …πολύ παρελθόν.

Το νέο Πειθαρχικό δίκαιο παραπέμπει σε παλιές εποχές σκληρής εποπτείας και χειραγώγησης των εκπαιδευτικών. Ο Ν. 4823 ψηφίστηκε για να αναιρέσει τη δημοκρατική οργάνωση της εκπαίδευσης του Ν. 1566/1985, του πιο προοδευτικού και πιο μακρόπνοου θεσμικού πλαισίου στην ιστορία της εκπαίδευσης.

Οι εκπαιδευτικοί είναι ο μόνος κλάδος εργαζομένων που ένα μεγάλο μέρος του έχει μισθούς φτώχειας και παράλληλα ζει εκτός της οικογένειάς του. Πρόκειται για μια γκρίζα ιδιαιτερότητα. Αυτή η εικόνα δεν αποτελεί μόνο οικονομικό πρόβλημα – είναι ευθεία προσβολή της Παιδαγωγικής και του ρόλου του σχολείου. Εδώ ετοιμάστηκε και το έδαφος για να δεχθεί ευρύτερες ενέργειες απαξίωσης.

Το Υπουργείο Παιδείας αντί να συζητήσει την παιδαγωγική και πολιτιστική ενίσχυση του σχολείου, επιφόρτισε το έργο του με νέα καθήκοντα, χωρίς καμιά στήριξη, χωρίς κανένα ουσιαστικό μέτρο. Η γενικευμένη βία και απαξιωτική συμπεριφορά και η εκτός των τειχών του σχολείου επίδραση του ίντερνετ και της τηλεόρασης στους μαθητές διαμορφώνει ένα αντι-παιδαγωγικό κλίμα, που δυσκολεύει την κοινωνική αποστολή της παιδείας.

Αλλά και το δημογραφικό πρόβλημα, ως μείζον εθνικό θέμα, οφείλουμε να το αντιμετωπίσουμε με ολοκληρωμένη στρατηγική, με συγκεκριμένες πολιτικές προτάσεις και να δοθεί έμφαση στην εκπαίδευση με δύο βασικές όψεις α) να ενισχυθούν οι δαπάνες για την παιδεία, έτσι ώστε να μπορούν να σπουδάσουν τα παιδιά με ευνοϊκότερους όρους για τα οικονομικά των οικογενειών τους – γιατί οι σχετικές ιδιωτικές δαπάνες παραμένουν υψηλές – και β) να αναπτυχθούν καλύτερες προϋποθέσεις για μια πιο ποιοτική εκπαίδευση με μέτρα όπως π.χ. μείωση των μαθητών ανά τμήμα.

Οι ελαστικές συνθήκες εργασίας με το μείζον πρόβλημα των αναπληρωτών εκπαιδευτικών, που αντί να αντιμετωπιστεί σε ορθολογική βάση θέτοντας τα ίδια δικαιώματα με εκείνα των μόνιμων εκπαιδευτικών, γίνονται όλο και πιο αντίξοες και πιο οξυμμένες.

Το μέλλον της εργασίας των εκπαιδευτικών – στοιχείο βασικό για τη δημόσια εκπαίδευση – έχει τεθεί στο επίκεντρο και της Διεθνούς Οργάνωσης Εκπαίδευσης. Ο Γενικός Γραμματέας της, Ντέιβιντ Έντουαρντς, αντιδρώντας στην έκθεση της Παγκόσμιας Τράπεζας, δήλωσε για τη θέση των εκπαιδευτικών στο έργο της σχετικής Επιτροπής της Οργάνωσης.

“Το Μέλλον της Εργασίας είναι μια ανάσα καθαρού αέρα. Ασχολείται με πολλές ανησυχίες των εργαζομένων στην εκπαίδευση, συμπεριλαμβανομένης της επισφαλούς εργασίας και της ανάγκης για εργασιακές σχέσεις, ολοκληρωμένη κοινωνική προστασία, αξιοπρεπή εργασία, ευημερία στην εργασία και επίμονη ανισότητα και αποκλεισμό των φύλων.

Προτείνει να αλλάξει αυτό στην μελλοντική απασχόληση αντί να περιοριστούν οι πρακτικές του παρελθόντος. Ζητά επίσης έξυπνη και σκόπιμη ανάπτυξη τεχνολογίας, συμπεριλαμβανομένης της τεχνητής νοημοσύνης, προστασία των δικαιωμάτων οργάνωσης και διαπραγμάτευσης για όλους τους εργαζόμενους και αποτελεσματικό κοινωνικό διάλογο για την ενίσχυση της ποιότητας και της αξιοπρέπειας της εργασίας».
Αντί λοιπόν και η χώρα μας να συμμετέχει ενεργά στις διεθνείς εξελίξεις των εκπαιδευτικών συστημάτων και στις νέες και πολλαπλές προκλήσεις των καιρών μας, επιδίδεται – με την ευθύνη της κυβέρνησης της ΝΔ και της αρμόδιας Υπουργού – σε ασκήσεις χειραγώγησης και σκληρού ελέγχου των εκπαιδευτικών.

Εκπαιδευτικοί για επίδομα ανεργίας: «Όχι άλλο καλοκαίρι με προπληρωμένη κάρτα»

Ειδική Αγωγή: Περισσότεροι μαθητές, λιγότεροι εκπαιδευτικοί – Τι δείχνουν τα στοιχεία