Ποιοι πλήττονται περισσότερο από τη φτώχεια – Οι ευάλωτες ομάδες στην Ελλάδα

Κίνδυνος φτώχειας και κοινωνικού αποκλεισμού απειλεί σημαντικό μέρος του πληθυσμού στην Ελλάδα, με τα επίσημα στοιχεία να καταγράφουν μια ιδιαίτερα πιεστική εικόνα για τα νοικοκυριά. Σύμφωνα με τα δεδομένα της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής, το 27,5% των κατοίκων της χώρας, δηλαδή περίπου 2,8 εκατομμύρια άνθρωποι, βρίσκονται αντιμέτωποι με αυτή την πραγματικότητα.

Η εικόνα αυτή διαμορφώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία τα εισοδήματα εμφανίζουν έντονη στασιμότητα, ενώ οι βασικές ανάγκες παραμένουν δύσκολα διαχειρίσιμες για μεγάλο μέρος των πολιτών. Την ίδια στιγμή, η αναμενόμενη αύξηση του κατώτατου μισθού φαίνεται να μην επαρκεί για να καλύψει το εύρος των πιέσεων που καταγράφονται.

Πίεση στα νοικοκυριά και δυσκολία κάλυψης βασικών αναγκών

Η καθημερινότητα για πολλά νοικοκυριά χαρακτηρίζεται από οικονομική ασφυξία, καθώς το 35,1% του συνολικού πληθυσμού δηλώνει ότι δυσκολεύεται σημαντικά να ανταποκριθεί στις συνήθεις δαπάνες. Για τους οικονομικά πιο αδύναμους, το ποσοστό αυτό αυξάνεται δραματικά, φτάνοντας στο 67,6%.

Παράλληλα, η υλική και κοινωνική στέρηση αφορά το 15% των πολιτών, αποτυπώνοντας τη δυσκολία πρόσβασης σε βασικά αγαθά και υπηρεσίες. Ενδεικτικό της κατάστασης είναι και το γεγονός ότι σχεδόν τρία στα τέσσερα νοικοκυριά δηλώνουν ότι τα εισοδήματά τους παραμένουν στάσιμα, παρά τις αυξήσεις που έχουν δοθεί τα τελευταία χρόνια.

Πρόσβαση στην υγεία και όρια φτώχειας

Η οικονομική πίεση επηρεάζει άμεσα και την πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας, καθώς το 21,5% του πληθυσμού δεν προχώρησε σε αναγκαία ιατρική εξέταση ή θεραπεία. Το ποσοστό αυτό είναι ακόμη υψηλότερο, στο 32,8%, για τους οικονομικά ασθενέστερους.

Σε επίπεδο εισοδημάτων, το κατώφλι της φτώχειας έχει οριστεί στα 7.020 ευρώ ετησίως για ένα άτομο και στα 14.742 ευρώ για μια τετραμελή οικογένεια. Με βάση αυτά τα όρια, το 19,6% του πληθυσμού βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας μετά τις κοινωνικές ενισχύσεις, ενώ χωρίς αυτές το ποσοστό θα εκτοξευόταν στο 44%, αναδεικνύοντας τη σημασία των κοινωνικών μεταβιβάσεων.

Έντονες ανισότητες και χαμηλοί μισθοί

Τα στοιχεία καταγράφουν έντονη εισοδηματική ανισότητα, καθώς το πλουσιότερο 20% του πληθυσμού διαθέτει τουλάχιστον πέντε φορές υψηλότερο εισόδημα από το φτωχότερο τμήμα. Ακόμη πιο χαρακτηριστικό είναι ότι το πλουσιότερο 25% συγκεντρώνει το 45,5% του συνολικού εισοδήματος, ενώ το φτωχότερο 25% μόλις το 10,5%.

Κατώτατος μισθός: Ποιά ημέρα θα ανακοινωθεί η ΝΕΑ αύξηση

Την ίδια στιγμή, οι χαμηλοί μισθοί οδηγούν το 9,7% των εργαζομένων ηλικίας 18 έως 64 ετών σε κίνδυνο φτώχειας. Για όσους εργάζονται μερικώς, το ποσοστό αυτό αυξάνεται στο 21,4%, αποτυπώνοντας τη μεγαλύτερη επισφάλεια που αντιμετωπίζουν.

Οι πιο ευάλωτες ομάδες πληθυσμού

Ορισμένες κατηγορίες πολιτών εμφανίζονται ιδιαίτερα εκτεθειμένες στον κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού. Τα μονογονεϊκά νοικοκυριά καταγράφουν ποσοστό 36,1%, ενώ τα νοικοκυριά με τρία ή περισσότερα παιδιά φτάνουν στο 40,4%.

Υψηλά ποσοστά καταγράφονται επίσης για τα παιδιά έως 17 ετών, όπου ο κίνδυνος αγγίζει το 30%, καθώς και για τις γυναίκες, με ποσοστό άνω του 29%. Παράλληλα, τα άτομα που ζουν μόνα τους αντιμετωπίζουν αυξημένες δυσκολίες, ενώ οι ενοικιαστές εμφανίζουν μεγαλύτερη οικονομική πίεση (30,6%) σε σύγκριση με τους ιδιοκτήτες κατοικιών.

Η επερχόμενη αύξηση του κατώτατου μισθού

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, αναμένεται η ανακοίνωση νέας αύξησης του κατώτατου μισθού, η οποία θα συζητηθεί στην επόμενη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου την ερχόμενη Τρίτη. Ωστόσο, οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι η αύξηση αυτή θα κινηθεί χαμηλότερα από τις ανάγκες που έχουν διαμορφωθεί.

ΝΕΟΣ κατώτατος μισθός 2026: Δείτε τι προτείνουν οι φορείς

Συγκεκριμένα, για περισσότερους από 550.000 εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα και περίπου 600.000 δημοσίους υπαλλήλους, οι αποδοχές αναμένεται να αυξηθούν κατά περίπου 40 έως 50 ευρώ τον μήνα. Έτσι, ο κατώτατος μισθός ενδέχεται να διαμορφωθεί από τα 880 ευρώ που είναι σήμερα, σε περίπου 920 έως 930 ευρώ μεικτά, χωρίς όμως να αναμένεται ουσιαστική ανακούφιση για τα νοικοκυριά που ήδη πιέζονται.