Έρχονται αυξήσεις στα τσιγάρα – Πώς επηρεάζεται το κόστος για τους Έλληνες

Η φορολογία των τσιγάρων στην Ευρώπη επανέρχεται στο προσκήνιο, με τις νέες προτάσεις να οδηγούν σε σημαντικές αυξήσεις τιμών και την Ελλάδα να βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων. Η συζήτηση εντείνεται καθώς η χώρα συγκαταλέγεται μεταξύ εκείνων με τα χαμηλότερα επίπεδα φορολόγησης στα καπνικά προϊόντα.

Οι πιθανές αλλαγές στο ευρωπαϊκό πλαίσιο ενδέχεται να επηρεάσουν άμεσα την ελληνική αγορά, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για αισθητή επιβάρυνση στους καταναλωτές, σε μια περίοδο όπου η κατανάλωση καπνού παραμένει ιδιαίτερα υψηλή.

Πώς διαμορφώνεται το κόστος για τους καπνιστές

Σήμερα, η μέση τιμή ενός πακέτου τσιγάρων στην Ελλάδα διαμορφώνεται περίπου στα 4,80 ευρώ. Με βάση αυτή την τιμή και τη μέση ημερήσια κατανάλωση των 18,13 τσιγάρων, το μηνιαίο κόστος για έναν καπνιστή φτάνει τα 130,5 ευρώ, ενώ σε ετήσια βάση αγγίζει σχεδόν τα 1.588 ευρώ.

Δημόσιο: Αυξήσεις έως 9,2% στους μισθούς των υπαλλήλων

Εφόσον εφαρμοστούν οι νέες φορολογικές ρυθμίσεις, η τιμή του πακέτου ενδέχεται να αυξηθεί στα 6,50 ευρώ. Σε αυτή την περίπτωση, η μηνιαία δαπάνη ανεβαίνει περίπου στα 176,8 ευρώ και η ετήσια στα 2.151 ευρώ, επιβαρύνοντας τον καπνιστή με περισσότερα από 560 ευρώ επιπλέον τον χρόνο.

Η θέση της Ελλάδας στη φορολογία καπνού

Η Ελλάδα συγκαταλέγεται μεταξύ των χωρών με τον χαμηλότερο ειδικό φόρο κατανάλωσης στα καπνικά προϊόντα, τοποθετούμενη μόλις πάνω από το ελάχιστο όριο που προβλέπεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η κατάταξή της είναι 24η μεταξύ των κρατών-μελών, με τον φόρο ανά πακέτο 20 τσιγάρων να ανέρχεται στα 2,74 ευρώ.

Πώς διαμορφώνεται το επίδομα ανεργίας μετά την αύξηση του κατώτατου μισθού

Σύμφωνα με την ανάλυση που παρουσιάζεται στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, για να προσαρμοστεί στα νέα προτεινόμενα όρια, η χώρα –μαζί με την Κύπρο, την Ουγγαρία και τη Βουλγαρία– θα πρέπει να προχωρήσει σε αυξήσεις άνω του 80% στους ελάχιστους συντελεστές ειδικού φόρου κατανάλωσης.

Κατανάλωση και συνήθειες στην Ελλάδα

Τα στοιχεία για την κατανάλωση καπνού στην Ελλάδα αποτυπώνουν μια ιδιαίτερα έντονη εικόνα. Οι Έλληνες καπνιστές καταναλώνουν κατά μέσο όρο 18,13 τσιγάρα ημερησίως, επίδοση που αποτελεί την υψηλότερη στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Παράλληλα, το 36% του πληθυσμού δηλώνει ότι χρησιμοποιεί προϊόντα καπνού, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο που διαμορφώνεται στο 24%, γεγονός που αναδεικνύει τη διάδοση της συνήθειας στη χώρα.

Η έκταση του παράνομου εμπορίου

Σημαντικό ρόλο στη συνολική εικόνα της αγοράς διαδραματίζει και το παράνομο εμπόριο. Στην Ελλάδα, υπολογίζεται ότι περίπου 2,5 δισεκατομμύρια τσιγάρα διακινούνται παράνομα, αντιστοιχώντας στο 17,5% της συνολικής κατανάλωσης.

Η συνολική ετήσια κατανάλωση εκτιμάται στα 14,3 δισεκατομμύρια τσιγάρα, δηλαδή περίπου 714 εκατομμύρια πακέτα. Τα δεδομένα αυτά υπογραμμίζουν τη στενή σχέση μεταξύ αύξησης των τιμών και ενίσχυσης της παράνομης αγοράς, στοιχείο που βρίσκεται στο επίκεντρο της συζήτησης για τη φορολογία.

Η παγκόσμια διάσταση του φαινομένου

Η υψηλή κατανάλωση καπνού δεν περιορίζεται στην Ελλάδα ή την Ευρώπη. Σε παγκόσμιο επίπεδο, το 2019 καταναλώθηκαν περισσότερα από 5 τρισεκατομμύρια τσιγάρα, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία.

Παράλληλα, περίπου 657 δισεκατομμύρια τσιγάρα διακινούνται κάθε χρόνο παράνομα, ποσότητα που αντιστοιχεί στο 11,6% της παγκόσμιας κατανάλωσης, επιβεβαιώνοντας τη διεθνή διάσταση του προβλήματος.

Επιπτώσεις στη δημόσια υγεία

Το κάπνισμα εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις σημαντικότερες απειλές για τη δημόσια υγεία. Σε παγκόσμιο επίπεδο, συνδέεται με περισσότερους από 7 εκατομμύρια θανάτους κάθε χρόνο, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.

Τα στοιχεία αυτά ενισχύουν τις πιέσεις για αυστηρότερη φορολογική πολιτική και περιορισμό της κατανάλωσης, την ώρα που οι οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις των αυξήσεων παραμένουν στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης.