Σημαντική πρόοδο στην πρόγνωση του καιρού φέρνει η τεχνητή νοημοσύνη, με επικεφαλής τον ερευνητή της Google DeepMind, Ρέμι Λαμ. Συνιδρυτής της ομάδας καιρού του τεχνολογικού κολοσσού Google, ο Λαμ παρουσιάζει τα πρωτοποριακά μοντέλα GraphCast και GenCast, τα οποία επιτυγχάνουν παγκόσμιες προβλέψεις έως και 15 ημερών με εντυπωσιακή ταχύτητα και ακρίβεια, χωρίς τη χρήση υπερυπολογιστών.
Η ιδέα γεννήθηκε ως εσωτερικό εγχείρημα στη DeepMind, με στόχο την εφαρμογή της βαθιάς μάθησης σε πραγματικά δεδομένα. Ο Λαμ, αν και ξεκίνησε την πορεία του σε ερευνητικό εργαστήριο για το κλίμα, επέστρεψε χρόνια αργότερα στον τομέα μέσω της τεχνητής νοημοσύνης. Όπως εξηγεί, τα νέα μοντέλα δεν βασίζονται στην επίλυση σύνθετων εξισώσεων, όπως τα παραδοσιακά συστήματα, αλλά «μαθαίνουν» τη δυναμική της ατμόσφαιρας από δεκαετίες ιστορικών δεδομένων μετεωρολογικών υπηρεσιών.
Το αποτέλεσμα είναι εντυπωσιακό: το GraphCast προσφέρει 10ήμερη πρόγνωση μέσα σε λιγότερο από ένα λεπτό, ενώ το GenCast φτάνει τις 15 ημέρες σε μόλις 7 λεπτά, ανιχνεύοντας ακόμη και σπάνια ή ακραία καιρικά φαινόμενα. Και τα δύο μοντέλα λειτουργούν σε οικονομικά chip AI (TPU), καθιστώντας τα διαθέσιμα σε ερευνητές με περιορισμένους πόρους. Για τον σκοπό αυτό, η ομάδα έχει ανεβάσει τον σχετικό κώδικα στο GitHub, ενώ οι προβλέψεις διατίθενται ζωντανά μέσω της πλατφόρμας Google Earth Engine με την ονομασία WeatherNext.
Το 2024, ο Λαμ εντάχθηκε στο Ευρωμεσογειακό Κέντρο για την Κλιματική Αλλαγή (CMCC), ενώ ανακοινώθηκε και συνεργασία με το Εθνικό Κέντρο Τυφώνων των ΗΠΑ για πειραματισμό στις προβλέψεις κυκλώνων. Όπως τονίζει, οι δυνατότητες αξιοποίησης είναι τεράστιες: από την πρόληψη φυσικών καταστροφών έως τη βελτιστοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Ο Ρέμι Λαμ βρέθηκε πρόσφατα στα Χανιά, συμμετέχοντας στο φεστιβάλ «Festum π – Όταν τα Μαθηματικά συναντούν τη Μουσική», όπου και μίλησε για το μέλλον της πρόγνωσης καιρού με τεχνητή νοημοσύνη, πλαισιωμένος από κορυφαίους επιστήμονες από την Ελλάδα και το εξωτερικό.
Δείτε Μερομήνια: Πώς θα είναι ο καιρός τον Αύγουστο – Θα έρθει η ανατροπή;